Zaman

Bir eylemin içinde geçtiği, geçmekte olduğu ya da geçeceği süre. zaman yüzyıllardan beri felsefenin, matematiğin ve bilimin temel ilgi alanlarından biridir. zamanın, geçişini ölçmek için eskiden güneş saatleri, su Saatleri ve kum saatleri kullanılırdı. Günümüzdeyse elektrikli saatler, sarkaçlı Saatler ve atom saatleri kullanılmaktadır

Günümüz saatleriyle ölçülen zamanla güneş Saatiyle ölçülen zamanın ifadesi aynı değildir. Çünkü, güneş Saati hep aynı hızla çalışmaz. Güneş Saatinde zamanın ifadesi Güneş’in gökyüzündeki konumuna göre belirlenir. Ancak, günümüz saatlerinde, bir yıldaki güneş günlerinin ortalaması alınarak bir günün saat cinsinden değeri bulunmuştur. Buna ortalama güneş günü denir. Ortalama güneş gününe göre ölçülen zaman da ortalama zaman, olarak adlandırılır. Güneş saatiyle ölçülen zamanaysa görünür zaman denir. Görünür zamanla ortalama zaman arasındaki farka da zaman denklemi adı verilir ve bu fark 16 dakikadır.

Bu zamanların dışında yıldız zamanı denilen ve yıldızlara göre ölçülen zaman ifadeleri de vardır. dünya, güneşin çevresinde dolandığından, yıldız zamanı öteki zamanlardan farklıdır. yıldızların gökyüzünde bir kez dolanıp yeniden başlangıçtaki konumlarına geri dönmeleri için geçen zamana yıldız günü denir. Bir yıldız günü, ortalama güneş gününden biraz kısadır. Bu fark, Dünya’nın Güneş çevresindeki dolanım süresi olan 24 saati bulur.

Zaman Nedir Bir işin, bir oluşun içinde geçtiği, geçeceği veya geçmekte olduğu süre, vakit Zaman geçtikçe hafifleyecek yerde, daha ziyade ağırlaşan bir vicdan azabı duyarım Ö. Seyfettin.

Bu sürenin belirli bir parçası, vakit Efendiler, az söylemek çok yapmak zamanı gelmiştir A. İlhan Belirlenmiş olan an Çağ, mevsim Gül zamanı, Çocukluk zamanı Bir işe ayrılmış veya bir iş için alışılmış saatler, vakit Dönem, devir Eski müdür zamanında hayli şımarmış olan bu miskin ve ukala herifi sepetledi.”- H. Taner.

gök bilimi Olayların oluş ve akış sırasını belirleyen, düzenli ve dönemli gök olaylarını birim olarak kullanan sanal bir kavram dil bilgisi Fiillerin belirttikleri geçmiş zaman, şimdiki zaman, gelecek zaman, geniş zaman kavramı Geldi, gelmiş, geliyor, gelecek, gelir .”- .

jeoloji Yer kabuğunun geçirdiği gelişimde belirlenen ve fosillere göre dörde ayrılan geniş evrelerden her biri Atasözü, deyim ve birleşik fiiller

Zaman almak
sürmek, devam edip zamanı geçirmek.

Zamana uymak
davranışlarını içinde bulunulan günün şartlarına uydurmak.

Zaman bırakmak
bir iş için süre ayırmak.

Zamanı avlamak
uygun zamanı bulmak

Zamanı dolmak
bir iş için ayrılan süre sona ermek.

Zamanı geçirmek
oyalanmak

Zamanı geçmek
1 . o şey artık gerekli ve yerinde olmaktan çıkmak.
2 . mevsimi geçmek.

Zaman ile yarışmak
hızlı hareket etmek

Zaman kazanmak
vakit kazanmak.

zaman kollamak
1 . bir işin sırasını beklemek.
2 . uygun bir fırsat beklemek.

zaman öldürmek
boş şeylerle vakit geçirmek.

Zaman tanımak
1 . bir iş için yeterli zaman vermek.
2 . bitmeyen bir iş için süreyi uzatmak.

zaman vermek
bir iş için belli bir süre ayırmak.

Birleşik Sözler

zaman aşımı
Süre aşımı

Zaman ayarlı
Zamana uyumlu olarak hazırlanmış olan.

Zaman belirteci
Zaman zarfı

Zaman bilimi
Tarihsel olayların zamanını inceleme bilimi, kronoloji.
özlemlere dayanarak zaman ölçeğini belirleyen, tutulmaları, gezegenlerle ilgili önemli olayları, yıldızların yerlerini zaman sırasına göre veren bilim, kronoloji.

Zaman birimi
Tekrarlanan gök olaylarına dayanılarak seçilen zaman aralığı

Zaman dizini
Tarihsel olayların zaman bakımından sırası, kronoloji

Zaman eki
Fiillerde kullanılan ve zaman kavramı veren ek -ecek (gel-eceğ-im), -miş (piş-miş-ti), -iyor (sev-iyor), -di (gel-di) vb.

Zaman tüneli
bilim kurguda değişik zamanlar arasında geçişin sağlandığına inanılan yer.

Zaman zaman
ara sıra

Zaman zarfı
Bir fiilin anlamını zaman kavramı ile sınırlandıran zarf, zaman belirteci

açık zaman Tutkalın yüzeye sürülmesi ile malzemelerin sıkıştırılması arasında geçen süre ahir zaman son zaman. dünyanın son günleri, kıyametin kopmak üzere bulunduğu Günler veya yıllar Ahir zaman Peygamberi Müslümanlarca son peyg amber olduğuna inanılan Hz. Muhammed .

Aman zaman Fırsat, çıkar yol aman zaman bilmemek fırsat vermemek aman zaman dedirtmemek aman vermemek art zamanlı, Evrim açısından ele alınan süre içinde birbirini izleyen, diyakronik. arz zamanlı dil bilimi Dil olaylarını değişik zaman ve evrim açısından ele alan dil bilimi.

Birleşik zaman Yalın zamanlı ve çekimli bir fiilin -di (i-di), -miş (i-miş,), -se (i-se) gibi ek fiil eklerinden birini alarak bildirdiği zaman Sevdiydi (sevdi-y-di < sev-ecek + i-miş) sev-er-se (sev-erse < sev-er + ise) gibi.

Hikaye birleşik zaman Yalın zamanlı bir fiilin geçmişte yapıldığını anlatan, idi > -di ekiyle kurulan kip Katmerli birleşik zaman Yalın zamanlı bir fiille ek fiilin iki zamanının birlikte kullanılması Gelir idiysem gibi şartlı birleşik zaman Belli bir zaman eki almış yükleme -sa / -se şart eki getirilerek oluşturulan şekil

rivayet birleşik zaman Yalın zamanlı bir kiple -miş ekinin birlikte kullanılmasından oluşan birleşik zaman Gelmişmiş, gelecekmiş gibi.

Bir zaman Geçmiş zamanda, eskiden, vaktiyle Dar zaman Çok kısa bir süre, dar vakit. mecaz Zorluk, üzüntü, sıkıntı ve yokluk içinde geçen süre, dar vakit eş zaman Aynı zaman içinde hareket eden, senkron, asenkron karşıtı eş zamanlı Başlamalarıyla bitmeleri arasında geçen zaman eşit olan (olaylar), senkronik Aynı zamanda oluşan.

eş zamanlı dil bilimi Bir dilin zaman içindeki değişme ve gelişmesi sırasında, belirli bir dönemde ortaya çıkan olgularını inceleyen dil bilimi Evvel zaman Çok önceden, çok eskiden, önceleri

Geçmiş zaman Fiilin belirttiği zaman kavramının, içinde bulunulan zamandan önceye ait olması, mazi. Ali geldi, Ahmet bu havada İstanbul ‘a gidip gelmiş gibi.

Gelecek zaman Fiilin belirttiği zaman kavramının, içinde bulunulan zamandan sonraya ait olduğunu belirten, -e, -ecek, -esi, -se, -meli ekleriyle kurulan zaman Gele, gelecek, gelesi, gelse, gelmeli gibi.

Gelecek zaman görünümü Gelecek zaman sıfat – fiiliyle yardımcı fiilin birlikte kullanılmasından ortaya çıkan ve niyet kavramı veren görünüm

Gelecek zaman kipi Fiilin belirttiği zaman kavramının, içinde bulunulan zamandan sonraya ait olduğunu sınırlı bir biçimde gösteren, -acak / -ecek ekiyle kurulan kip Geleceğim, geleceksin gibi.

Gelecek zaman sıfat – fiili İsim veya sıfat gibi kullanılan, gelecek zaman kavramı veren, -ecek, -esi ekleriyle kurulan fiilimsi Akacak kan damarda durmaz. Gö resim geldi gibi.

Geniş zaman Fiilin her zaman yapıldığını, yapılmakta olduğunu veya yapılacağını belirten, -r, -ir veya -er ekiyle kurulan zaman Başlar (başla-r), geliriz (gel-ir-iz), se verim (sev-er-im) gibi.

Geniş zaman görünümü Geniş zaman sıfat fiiliyle yardımcı fiilin birlikte kullanılmasından doğan görünüm Gelmez olmak. Görünmez olmak gibi.

Geniş zaman sıfat – fiili Fiilin her zaman yapıldığını, yapılmakta olduğunu veya yapılacağını belirten, -ir, er, mez ekleriyle kurulan sıfat-fiil Gelir (varidat), gider (masraf), güler yüz, bitmez iş, dinmez ağrı, görünmez kaza gibi.